Omschrijving risico
De burgers moeten een beroep kunnen doen op Wmo als dat noodzakelijk is, ook als het budget niet
toereikend is. We spreken bij de Wmo-regeling van een openeinderegeling. Er wordt zoveel mogelijk
rekening gehouden met welke impact bijvoorbeeld de vergrijzing zal hebben op het rijksbeleid van onder
andere “langer thuis wonen”. De afgelopen jaren is het aantal burgers dat gebruik maakt van
huishoudelijke ondersteuning toegenomen. Met de toekomstige invoering van de
inkomensafhankelijke eigen bijdrage wordt de hoogte van de eigen bijdrage bij alle
maatwerkvoorzieningen afhankelijk van het inkomen. Hoe de nieuwe, inkomensafhankelijke eigen
bijdrage precies uitkomt te zien wordt in de komende periode verder uitgewerkt. Daarnaast is het ook
niet duidelijk vanaf wanneer de wetswijziging in gaat. Welke gevolgen dit zal gaan krijgen op het
aantal indicaties voor huishoudelijke ondersteuning is nog niet in te schatten. Ook de al
eerdergenoemde indexatie van de tarieven kan anders uitpakken dan voorspeld. Dat deze
onderwerpen onzekerheden met zich meebrengen is bij een ieder bekend, maar we zullen daar ook dit
jaar weer rekening mee moeten houden.
De ontwikkelingen die worden ingezet op het gebied van beschermd wonen brengen weer nieuwe onzekerheden met zich mee. Beschermd wonen is voor mensen van 18 jaar of ouder die door psychische of psychosociale problemen 24 uur per dag ondersteuning nodig hebben. In 2022 is er een start gemaakt met de voorbereidingen van de doordecentralisatie van beschermd wonen van de centrumgemeenten naar alle gemeenten. Inmiddels zijn wij als gemeente verantwoordelijk voor het onderzoek dat plaatsvindt op het gebied van beschermd wonen. We zijn gaan samenwerken met alle andere gemeenten in de provincie Flevoland (exclusief Zeewolde). De samenwerking vindt plaats in een hybride team waarin wij onderzoeken van elkaar bespreken. Vervolgens adviseren wij de centrumgemeente Almere om een besluit te nemen op het voorstel dat wij hen voorleggen door middel van het onderzoek wat heeft plaatsgevonden. Er zijn nog wel onzekerheden in dit proces. Het is namelijk onzeker hoe en wie de monitoring van deze casuïstiek zal moeten oppakken.
Het kabinet heeft op het moment van schrijven nog geen duidelijkheid gegeven hoe met het
zogenaamde woonplaatsbeginsel bij beschermd wonen wordt omgegaan. Een nieuwe streefdatum is
nog niet bekend. Daarvoor moet de wet eerst door beide kamers worden behandeld. Hierdoor nemen
de financiële risico’s toe, ook omdat binnen Flevoland sprake is van een afname van het totale budget met 22%. De overschotten die er tot dusver zijn en mogelijk verdwijnen worden namelijk gebruikt voor
de bekostiging van andere regionale Wmo-voorzieningen. De huidige aannames laten vooralsnog voor
de gemeente geen negatief effect zien. Maar de werkelijke cijfers in de toekomst kunnen leiden tot
keuzes, alternatieve oplossingen of dat er dekking moet worden gezocht.
Oorzaak
Wmo is een openeinderegeling. Vergoeding door het Rijk voor de effecten van de dubbele vergrijzing
is ongewis. Effectuering van inkomensafhankelijke eigen bijdragen en ontwikkelingen ten aanzien van
beschermd wonen brengen onzekerheden met zich mee.
Mogelijk gevolg
Financiële tekorten.
Beheersmaatregel
De Wmo is een openeinderegeling, waarbij de instroom niet kan worden gereguleerd. Indien de
voorziening noodzakelijk is, wordt deze gegeven. Er wordt wel getoetst op de noodzakelijkheid
van de voorziening en waar mogelijk wordt afgeschaald door regie hierop te voeren.
Omvang risico in euro’s: € 1.400.000
Kans dat het risico plaatsvindt: 50%
Financieel effect in euro’s: € 700.000